|
|
Kızlık zarı nedir?
Kızlık zarı doğa tarafından vajenin giriş kısmına yerleştirilmiş
olan ve kesin görevi bilinmeyen bir dokudur,bazı bilim adamları
adet görünceye kadar vajeni ve rahmi dışarıdan gelebilecek
mikroplara karşı koruyan bir oluşum olarak (3,5,6,7 kaynak
numarası), bazılarıda sadece bir doku kalıntısı olarak
değerlendirirler.
Hymen kızlık zarının latince ismidir ,eski Yunanlılarda düğün
günü gelin götürülürken söylenen şarkılara HYMENAOUS derlerdi.
Düğün tanrısının da adı HYMENAOUS idi. Zifaf gecesi kızlık zarı
bu tanrıya adandığı için bu zarın adına HYMEN denilmiştir (1,2
nolu kaynak).
Kızlık zarının insanlık için önemi öncelikle kültüreldir.
Yapısı nedir?
Kızlık halkası, bekaret zarı, kızlık perdesi gibi isimlerin de
verildiği hymen ,mukoza dediğimiz ağız içi yapısına benzeyen bir
yapıya sahiptir., Vagina mukozasının devamından ve vagina
ağzında bir kıvrıntı meydana getirmesinden oluşmuş bir zardır.
Ön yüzü daha çok deri, arka yüzü ise mukoza karakterindedir
(3,4). Hymenin ortasında normal olarak menstruasyon kanının ve
vajende üretilen sıvıların akması için bir açıklık vardır.
Herkes de kızlık zarı varmıdır?
Bazı kadınlarımızda doğuştan bulunmayabilir.Yokluğu çok nadirdir
(1,2).
Kızlık zarı nerededir?
Kızlık zarı vajina (dölyolu) girişinde yaklaşık 1-2 cm.
içeridedir.
Herkesin kızlık zarı aynı mıdır?
Vaginal girişin ve çevresindeki organların gerilme kapasitesi
östrojen hormonuna bağlıdır. Östrojen, zarı pembe-beyaz ve daha
kalın yapar. Düşük östrojen düzeyinde ise zar daha kırmızı ve
incedir. Biyolojik kızlık zarı şekillenmesi genellikle kişinin
doğumundan önce ortaya çıkar. Kızlık zarının açılması biyolojik
mekanizma ve minicik doğal yırtılmalar ile oluşur. Genellikle
minik yırtılmaların tümü ön taraftadır. Zar şekillenmesinde
enfeksiyon, darbe ve hormonal nedenlerin meydana getirdiği
değişiklikler rol oynar (5,7,9,10).
Daha basitçe şöyle diyebiliriz; kadından kadına çok büyük
farklılıklar gösterebilmekle beraber belli başlı altı-yedi
çeşide ayırabiliriz. Bunlar;
Annuler kızlık zarı
yani HALKA şEKLıNDE KIZLIK ZARI
en sık rastlananıdır.
(F.Netter M.D) ciba®
Semilunar kızlık zarı
yani YARIM HALKA veya ESNEK ZAR olarak bilinen bilinen kızlık
zarı.
Zarın dıştan içe kalınlığı fazla olmadığı için genelde ilişki
sırasında yırtılmaz. Ancak doğum sırasında yırtılır.
(F.Netter M.D) ciba®
Septalı kızlık zarı,
yani PERDELı veya BÖLMELı KIZLIK ZARI
(F.Netter M.D) ciba®
Cribriformis kızlık zarı
yani DELıKLı veya ELEK TARZINDA KIZLIK ZARI,
bu tip kızlık zarlarının ilişki esnasında yırtılması biraz daha
fazla acılı ve zordur.
(F.Netter M.D) ciba®
Fimbriatus kızlık zarı
yani SAÇAKLI AÇIKLIğI OLAN KIZLIK ZARI
(H.Martius)
Carnosus kızlık zarı
yani ETLı KIZLIK ZARI ( kalınlığı fazla olan)
bu kızlık zarı da ilişkide kolay kolay yırtılmayan ,bazen bizim
ufak bir cerrahi müdehale yapmamızı gerektiren ,bazende kanaması
çok fazla olabilen tipte kızlık zarıdır
(H.Martius)
Imperfore kızlık zarı
yani KAPALI KIZLIK ZARI,
bu zarda hiç bir açıklık bulunmamaktadır.
ilk adet görmeyle beraber problem başlayacak,adet kanı dışarı
akamayacağı için şiddetli bir ağrı şikayeti olacak ve sonuçta bu
zar üzerinde adet kanının dışarı akmasını sağlayacak kadar bazı
delikler hekim tarafından açılacak ve kişi rahatlayacaktır. Bu
yapılan işlem kişinin cinsel ilişkide kanamasına mani olmaz.
Daha detaylı ve tıbbi bir sınıflandırma ise şöyle yapılabilinir;
A- şekillerine göre:
1) Tipik hymenler
a) Halka şeklinde hymen (H. annulare)
b) Yarımay şeklinde hymen (H. semilunare)
c) Dudak şeklinde hymen (H. labiale)
2) Atipik hymenler
a) Deliksiz hymenler (H. imperforatus)
b) Kalbur biçimde hymen (H. cribriformis)
c) Kalbur şeklinde hymen (H. septatus)
d) Kupa kağıdı şeklinde hymen
B- Karakterine göre:
1) Deliğin karakteri
a) Çok küçük delik
b) Orta boy delik
c) Çok geniş delik
2) Serbest kenarın karakteri
a) Düz kenarlı
b) ınce tırtıklı (H denticulaire)
c) Derin çentikli (loblu hymen)
d) Çiçek tacı (H corollaire)
e) Saçaklı (H fronge)
f) Katmerli
C- Mukavemetine göre:
1) Zayıf
a) Tül gibi ince
2) Sağlam
a) Lifli (H fibroze)
b) Tendon kıvamında (H tendinoze)
c) Kıkırdağımsı (H kartilajinoze)
D- Elastikiyetine göre:
1) Lastik gibi genişleyen
2) Elastikyeti hiç olmayan (1,2,3,7,8)
Kızlık zarı ilişki dışında ne zaman yırtılır?
-ılişki dışında nadir olarak bazen uzakdoğu sporu ,jimnastik
gibi aktif ve normalin dışında bacak açma hareketi
yapanlarda,kaza ve bazen düşmelerde yırtılabilir.
Kızlık zarının yırtıldığını nasıl anlaşılır?
Kızlık zarının yırtıldığı ancak muayene sırasında
anlaşılır,şöyle oldu-böyle oldu acaba yırtılmış mıdır gibi
yorumlar olmaz,tek anlama yolu bir kadın doğum uzmanına muayene
olmaktır.
Yırtılan kızlık zarı sonra tekrar iyileşir mi? Kapanır mı?
-Hayır,farklı bir yapıya sahip olan kızlık zarının yırtılan
kısımları hiç bir zaman kendiliğinden tekrar birleşmez.
Masturbasyon yaparken yırtılabilir mi?
-Eğer içinize bir şey sokmadan sadece sürtünme yoluyla
masturbasyon yapıyorsanız yırtılmaz.
Kızlık zarı parmak girmesinden zarar görür mü?
-Bu kızlık zarının tipine bağlıdır,bazı kızlık zarına hiç bir
şey olmayacağı gibi,bazıları da yırtılabilir.
ılk ilişkide çok acı verir mi?
-Genelde bu sizin partnerinizle ne kadar uyum içinde olduğunuza
ve kızlık zarının tipine de bağlı olmakla beraber yavaş hareket
edilecek olursa fazla bir acı vermez.
Ya yırtılmazsa?
-Yırtılmazsa bir jinekolog tarafından uyuşturularak size hiç bir
acı verilmeden açılabilir.
ılk ilişkide kızlık zarının acısından çok korkuyorum,ne
yapabilirim?
-Eşinizle anlaşarak bir jinekoloğa giderseniz, o kızlık zarınızı
uyuştururarak size hiç bir şey hissettirmeden açabilir.
Çok kanar mı ?
-Hayır,pembe renkli (vajen salgıları ile karıştığı için kanın
rengi açılır) bir kaç damla kan gelebilir.
Ya kanama durmazsa?
-Çok kalın kızlık zarlarında bazen olabilmektedir, doktora
müracaat ederseniz o gerekli müdahaleyi yaparak kanamayı
durduracaktır.
Kızlık zarı tamir edilir mi ? dikilir mi?
-Evet,kızlık zarı dikilir.
Kızlık zarını kim diker veya dikebilir ?
-Kızlık zarını sadece bir kadın doğum uzmanı diker.
Dikilen bir kızlık zarı yüzde yüz kanar mı?
-Evet,eğer bu işin uzmanı tarafından dikilmişse dikilen bir zar
yüzde yüz kanar.
Dikilen bir kızlık zarının dikildiği ilişkiye gireceğim kişi
tarafından anlaşılır mı?
-Kesinlikle hayır,sadece kadın doğum uzmanları veya adli tıp
uzmanları bunu anlayabilir.
Kızlık zarı dikilmesi için ilişki sayısının veya ne kadar
süredir ilişkiye girildiğinin önemi var mıdır?
-Hayır yoktur,çocuk doğurmuş kadınlarda dahi bu kızlık zarı
tamir edilir.
Kızlık zarı dikişi acıtır mı? ne kadar sürer? nasıl bir
ameliyattır?
-Hayır acımaz, siz uyutularak veya o bölge uyuşturularak
yapılır,10 ila 30 dakika arasında sürer,operasyondan sonra
rahatlıkla yürüyebilir veya çalışabilirsiniz.Hiç kimse sizin
böyle bir operasyon geçirdiğinizi anlamaz.
Kızlık zarı ilişkiden ne kadar zaman önce dikilmelidir?
Bu kızlık zarınızın tipine ve hekiminizin yapacağı ameliyata
bağlıdır, bazen bir kaç ay evvel,bazen bir kaç gün evvel bazen
de bir yıl önce dikmek gerekir.
Dikildikten sonra nelere dikkat etmek gerekir? Duş ve saire gibi
şeyler zararlı mıdır?
Özel bir şey gerektirmez ilk bir kaç gün hekiminizin önerilerine
uymak gerekir, rahatlıkla bir kaç gün sonra duş alabilirsiniz.
Kızlık zarımı kendim kontrol edebilir miyim?
-Hayır ,uygun pozisyonu aldığınızda ayna yardımı ile sadece
görebilirsiniz fakat tıbbi bilginiz yetersiz olduğu için hiçbir
yorum yapamazsınız.
Kim kontrol edebilir?
-Sadece bir kadın doğum uzmanı bu konuda size yardımcı
olabilecektir.
Kontrol sırasında acır mı? veya zarar gelebilir mi?
-Hiç bir acı hissetmeyeceğiniz gibi, hiç bir zararda
gelmeyecektir. Bu konuda bir şüpheniz veya sıkıntınız varsa
muayeneye gidiniz.Kimse bu konuda muayene olmanızı garip
karşılamayacaktır.
KAYNAKLAR
1- Ege B., Atay, S.S., Karali H., Ertürk, S (1976) Ege Tıp Fak.
Dergisi, 3, 309-317.
2- Demir, L., Önvural, A., Maden, O., Celiloğlu, M., Özgüren, B.
(1989) 9 Eylül Tıp Fak. Dergisi, 4, 114-121.
3- Kaur, O.K., Alper, B., Bilge, Y.Adalet Dergisinde yayınlanmak
üzere kabul edilmiştir.
4- Mahran, M., Saleh, M. (1964) Anat. Rec. 149: 313-8.
5- Jenny, C., Kuhns, M,L,D., Arakawa F. (1987) Pediatrics 80
(3), 399-400.
6- Baramki. T. A. (1984) The J. Of Repro Md.29:6, 376 (Demir, N
ve ark (1989) 9 Eylül Tıp Fak. Dergisi 4, 114-121)?den
alınmıştır.
7- Mor, N., Merlob, P. (1989) Am, J, Obstet, Gynecol., 5,
1253-4.
8- Simonin, C, (1955) Me?de?cine Le?gale Judiciaire.3 th eedn.
pp. 377. Librarire Maline S., Paris.
9- Pokorny. F.S. (1987) Am J. of obstet and Gynecology, 157.
950-6.
10- Underhill. A.R., Dewhuurst. J, (1978) Lancet, 1. 375-6.
11- Kolusayın. Ö., Soysal, Z., Gök. ş, (1981) Adalet Dergisi, 1.
83-90
12- Kırangil, B., Sosyal Z., Sözen, ş. Adli Tıp Dergisi
|